Yajurveda Sanhita Bhasha Bhashya (Pt. Jaydev Sharma)

Yajurveda Adhyay 34 / Mantra 54

58 Mantra
34/54
Devata- आदित्या देवताः Rishi- कूर्म गार्त्समद ऋषिः Chhand- निचृत्त्रिष्टुप् Swara- धैवतः
Mantra with Swara
इ॒मा गिर॑ऽआदि॒त्येभ्यो॑ घृ॒तस्नूः॑ स॒नाद्राज॑भ्यो जु॒ह्वड्टा जुहोमि।शृ॒णोतु॑ मि॒त्रोऽअ॑र्य॒मा भगो॑ नस्तुविजा॒तो वरु॑णो॒ दक्षो॒ऽअꣳशः॑॥५४॥

इ॒माः। गिरः॑। आ॒दि॒त्येभ्यः॑। घृ॒तस्नू॒रिति॑ घृ॒त्ऽस्नूः॑। स॒नात्। राज॑भ्य॒ इति॒ राज॑ऽभ्यः। जु॒ह्वा᳖। जु॒हो॒मि॒ ॥ शृ॒णो॒तु॑। मि॒त्रः। अ॒र्य्य॒मा। भगः॑। नः॒। तु॒वि॒जा॒त इति॑ तुविऽजा॒तः। वरु॑णः। दक्षः॑। अꣳशः॑ ॥५४ ॥

Mantra without Swara
इमा गिरऽआदित्येभ्यो घृतस्नूः सनाद्राजभ्यो जुह्वा जुहोमि । शृणोतु मित्रोऽअर्यमा भगो नस्तुविजातो वरुणो दक्षो अँशः ॥

इमाः। गिरः। आदित्येभ्यः। घृतस्नूरिति घृत्ऽस्नूः। सनात्। राजभ्य इति राजऽभ्यः। जुह्वाड्ट। जुहोमि॥ शृणोतु। मित्रः। अर्य्यमा। भगः। नः। तुविजात इति तुविऽजातः। वरुणः। दक्षः। अꣳशः॥५४॥

Yajurveda Sanhita Bhasha Bhashya (Pt. Jaydev Sharma)

हिन्दी
Yajurveda Sanhita Bhasha Bhashya (Pt. Jaydev Sharma) - हिन्दी
Meaning
मैं विद्वान् पुरुष ( राजभ्यः ) प्रजाओं से अधिक तेज वाले राजा रूप (आदित्येभ्यः) सूर्य के समान तेजस्वी और अदिति, पृथ्वी के रक्षण, पालन, विभाजन आदि में कुशल शासक पुरुषों को (इमा: गिरः), इन वेदवाणियों का ( सनात् ) सदा से ( जिह्वा ) वाणी द्वारा (जुहोमि ), उपदेश करू और (मित्रः) सबका स्नेही, सबको मरण से बचाने वाला, (अर्यमा) शत्रुओं को नियम में बांधने वाला, न्यायकारी, (भगः ) ऐश्वर्यंवान् ( तुविजात: वरुणः ) बहुत से प्रजाजनों या सैनिक गणों में यशस्वी बलवान् और दुष्टों और पापों के वारण में समर्थ पुरुष ( दक्षः ) दक्ष, चतुर, बुद्धिमान् (अंशः) सबके योग्य अंशों का विभाजन करने वाला इस प्रत्येक अधिकारी (ऋणोतु) ज्ञान-वाणियों का श्रवण करे । (२) अथवा - ( राजभ्य: आदित्येभ्यः इमा सनात् गिरः जुह्वा आजुहोमि ) प्रदीप्त तेजस्वी आचार्यों से मैं नित्य वेदवाणियों को ग्रहण करू । उनको मित्र आदि जन श्रवण करें ।
Subject
विद्वान् अध्यक्ष ।
Rishi | Devata | Chhanda | Swara
कूर्मो गार्क्समदः । आदित्या राजानः । निचृत् त्रिष्टुप् । धैवतः ॥