Yajurveda Sanhita Bhasha Bhashya (Pt. Jaydev Sharma)

Yajurveda Adhyay 17 / Mantra 52

98 Mantra
17/52
Devata- अग्निर्देवता Rishi- अप्रतिरथ ऋषिः Chhand- निचृदार्ष्यनुस्टुप् Swara- गान्धारः
Mantra with Swara
यस्य॑ कु॒र्मो गृ॒हे ह॒विस्तम॑ग्ने वर्द्धया॒ त्वम्। तस्मै॑ दे॒वाऽअधि॑ब्रुवन्न॒यं च॒ ब्रह्म॑ण॒स्पतिः॑॥५२॥

यस्य॑। कु॒र्मः। गृ॒हे। ह॒विः। तम्। अ॒ग्ने॒। व॒र्द्ध॒य॒। त्वम्। तस्मै॑। दे॒वाः। अधि॑। ब्रु॒व॒न्। अ॒यम्। च॒। ब्रह्म॑णः। पतिः॑ ॥५२ ॥

Mantra without Swara
यसय कुर्मा गृहे हविस्तमग्ने वर्धया त्वम् । तस्मै देवा अधि ब्रवन्नयञ्च ब्रह्मणस्पतिः ॥

यस्य। कुर्मः। गृहे। हविः। तम्। अग्ने। वर्द्धय। त्वम्। तस्मै। देवाः। अधि। ब्रुवन्। अयम्। च। ब्रह्मणः। पतिः॥५२॥

Yajurveda Sanhita Bhasha Bhashya (Pt. Jaydev Sharma)

हिन्दी
Yajurveda Sanhita Bhasha Bhashya (Pt. Jaydev Sharma) - हिन्दी
Meaning
( वयम् ) हम लोग ( यस्य गृहे ) जिसके घर में या जिसके शासन में रह कर ( हविः कुर्मः ) 'हवि' अन्न आदि पदार्थों आदान के प्रदान योग्य कर्मों को उत्पन्न करते हैं है ( अग्नेः ) अग्रणी नायक ! ( त्वम् ) तू ( तम् ) उसको ( वर्धय ) बढ़ा । ( देवाः ) विद्वान् और विजिगीषु जन भी ( तस्मै ) उसको ही ( अधिब्रुवन् ) कहें कि ( अयं च ) यह ही ( ब्रह्मणः पतिः ) महान् बल, वीर्य या वेद या ब्रह्म, अन्न का पालक स्वामी अन्नदाता है । अथवा - ( देवाः ब्रह्मणस्पतिः च तस्मै अधिब्रुवन् ) विद्वान् पुरुष विद्वानों का भी पालक, वेदवित् पुरुष ( तस्मै अधिब्रुवन् ) उसको सर्वोच्च होने का उपदेश करें ।
Subject
राजा का कर्तव्य ।
Rishi | Devata | Chhanda | Swara
अग्निर्देवता । निचृदार्ष्यनुष्टुप् । गान्धारः ॥