Yajurveda Sanhita Bhasha Bhashya (Pt. Jaydev Sharma)

Yajurveda Adhyay 15 / Mantra 52

65 Mantra
15/52
Devata- अग्निर्देवता Rishi- परमेष्ठी ऋषिः Chhand- निचृदार्षी त्रिष्टुप् Swara- धैवतः
Mantra with Swara
अ॒यम॒ग्निर्वी॒रत॑मो वयो॒धाः स॑ह॒स्रियो॑ द्योतता॒मप्र॑युच्छन्। वि॒भ्राज॑मानः सरि॒रस्य॒ मध्य॒ऽउप॒ प्र या॑हि दि॒व्यानि॒ धाम॑॥५२॥

अ॒यम्। अ॒ग्निः। वी॒रत॑म॒ इति॑ वी॒रऽत॑मः। व॒यो॒धा इति॑ वयः॒ऽधाः। स॒ह॒स्रियः॑। द्यो॒त॒ता॒म्। अप्र॑युच्छ॒न्नित्यप्र॑ऽयुच्छन्। वि॒भ्राज॑मान॒ इति॑ वि॒ऽभ्राज॑मानः। स॒रि॒रस्य॑। मध्ये॑। उप॑। प्र। या॒हि॒। दि॒व्यानि॑। धाम॑ ॥५२ ॥

Mantra without Swara
अयमग्निर्वीरतमो वयोधाः सहस्रियो द्योततामप्रयुच्छन् । विभ्राजमानः सरिरस्य मध्यऽउपप्रयाहि दिव्यानि धाम ॥

अयम्। अग्निः। वीरतम इति वीरऽतमः। वयोधा इति वयःऽधाः। सहस्रियः। द्योतताम्। अप्रयुच्छन्नित्यप्रऽयुच्छन्। विभ्राजमान इति विऽभ्राजमानः। सरिरस्य। मध्ये। उप। प्र। याहि। दिव्यानि। धाम॥५२॥

Yajurveda Sanhita Bhasha Bhashya (Pt. Jaydev Sharma)

हिन्दी
Yajurveda Sanhita Bhasha Bhashya (Pt. Jaydev Sharma) - हिन्दी
Meaning
( अयम् अग्निः ) यह अग्रणी, नेता, राजा ( वीरतम: ) वीरों में सबसे अधिक वीर ( वयोधाः ) सबसे अधिक दीर्घायु अथवा अधीनों के जीवनों का पोषक या अनादि ऐश्वर्य का धारक, ( सहस्रियः ) हजारों योद्धाओं के बराबर बलवान् और ( अप्रयुच्छन् ) प्रमाद न करता हुआ ( द्योतताम् ) प्रकाशित हो । ( सरिरस्य मध्ये ) अन्तरिक्ष के बीच में सूर्य के समान ( सरिरस्य मध्ये ) इस लोक समूह के बीच ( विभ्राजमानः ) विशेष तेज से प्रकाशमान होकर हे राजन् ! तू ( दिव्यानि धामा ) दिव्य अधिकारों तेजों और पदों को ( उप प्र याहि ) भली प्रकार प्राप्त कर। शत० ८ । ६ । ३ । २१ ।।
Subject
प्रमादरहित तेजस्वी नायक ।
Rishi | Devata | Chhanda | Swara
अग्निर्देवता । निचृदार्षी त्रिष्टुप् । धैवतः ॥