Yajurveda Marathi Bhashya (Mata Savita Joshi)

Yajurveda Adhyay 23 / Mantra 1

65 Mantra
23/1
Devata- परमेश्वरो देवता Rishi- प्रजापतिर्ऋषिः Chhand- त्रिष्टुप् Swara- धैवतः
Mantra with Swara
हि॒र॒ण्य॒ग॒र्भः सम॑वर्त्त॒ताग्रे॑ भू॒तस्य॑ जा॒तः पति॒रेक॑ऽआसीत्। स दा॑धार पृथि॒वीं द्यामु॒तेमां कस्मै॑ दे॒वाय॑ ह॒विषा॑ विधेम॥१॥

हि॒र॒ण्य॒ग॒र्भ इति॑ हिरण्यऽग॒र्भः। सम्। अ॒व॒र्त्त॒त॒। अग्रे॑। भू॒तस्य॑। जा॒तः। पतिः॑। एकः॑। आ॒सी॒त्। सः। दा॒धा॒र॒। पृ॒थि॒वीम्। द्याम्। उ॒त। इ॒माम्। कस्मै॑। दे॒वाय॑। ह॒विषा॑। वि॒धे॒म॒ ॥१ ॥

Mantra without Swara
हिरण्यगर्भः समवर्तताग्रे भूतस्य जातः पतिरेक आसीत् । स दाधार पृथिवीन्द्यामुतेमाङ्कस्मै देवाय हविषा विधेम ॥

हिरण्यगर्भ इति हिरण्यऽगर्भः। सम्। अवर्त्तत। अग्रे। भूतस्य। जातः। पतिः। एकः। आसीत्। सः। दाधार। पृथिवीम्। द्याम्। उत। इमाम्। कस्मै। देवाय। हविषा। विधेम॥१॥

Yajurveda Marathi Bhashya (Mata Savita Joshi)

मराठी
Yajurveda Marathi Bhashya (Mata Savita Joshi) - मराठी
Essence
या मंत्रात वाचक लुप्तोपमालंकार आहे. जेव्हा सृष्टीचा प्रलय होऊन प्रकृतीचे रूप स्थिर होते. त्यावेळी एकटा परमेश्वर जागृत स्वरूपात विद्यमान असतो व सर्व जीव मूर्छितावस्थेत असतात. प्रलयावस्थेनंतर प्रकाशरहित पृथ्वी इत्यादी सृष्टी व प्रकाशयुक्त सूर्य इत्यादींची परमेश्वर रचना करतो. धारण करतो व सर्व जीवांना कर्मानुसार जन्म देऊन सर्वांच्या निर्वाहासाठी सर्व पदार्थांना उत्पन्न करतो तोच सर्वांचा उपास्यदेव आहे, हे जाणावे.