Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar)

Yajurveda Adhyay 8 / Mantra 50

63 Mantra
8/50
Devata- प्रजापतयो देवताः Rishi- देवा ऋषयः Chhand- भूरिक् आर्षी जगती, Swara- निषादः
Mantra with Swara
उ॒शिक् त्वं दे॑व सोमा॒ग्नेः प्रि॒यं पाथोऽपी॑हि व॒शी त्वं दे॑व सो॒मेन्द्र॑स्य प्रि॒यं पाथोऽपी॑ह्य॒स्मत्स॑खा॒ त्वं दे॑व सोम॒ विश्वे॑षां दे॒वानां॑ प्रि॒यं पाथोऽपी॑हि॥५०॥

उ॒शिक्। त्वम्। दे॒व॒। सो॒म॒। अ॒ग्नेः। प्रि॒यम्। पाथः॑। अपि॑। इ॒हि॒। व॒शी। त्वम्। दे॒व। सो॒म॒। इन्द्र॑स्य। प्रि॒यम्। पाथः॑। अपि॑। इ॒हि॒। अ॒स्मत्स॒खेत्य॒स्मत्ऽसखा॑। त्वम्। दे॒व॒। सो॒म॒। विश्वे॑षाम्। दे॒वाना॑म्। प्रि॒यम्। पाथः॑। अपि॑। इ॒हि॒ ॥५०॥

Mantra without Swara
उशिक्त्वन्देव सोमाग्नेः प्रियम्पाथो पीहि वशी त्वन्देव सोमेन्द्रस्य प्रियम्पाथो पीह्यस्मत्सखा त्वन्देव सोम विश्वेषान्देवानाम्प्रियम्पाथो पीहि ॥

उशिक्। त्वम्। देव। सोम। अग्नेः। प्रियम्। पाथः। अपि। इहि। वशी। त्वम्। देव। सोम। इन्द्रस्य। प्रियम्। पाथः। अपि। इहि। अस्मत्सखेत्यस्मत्ऽसखा। त्वम्। देव। सोम। विश्वेषाम्। देवानाम्। प्रियम्। पाथः। अपि। इहि॥५०॥

Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar)

मराठी
Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar) - मराठी
Meaning
शब्दार्थ - हे (देव) दिव्यगुणयुक्त आणि (सोम) समस्त ऐश्वर्ययुक्त राजा, आपण (उशिक्) अति मनोहर (रुप व स्वभाव) धारण करून (अग्ने:) उत्तम विद्वानांना (प्रियम्) प्रिय अशा (पाथ:) रक्षणीय/अनुकरणीय व्यवहाराला (अपि) निश्चयाने (इहि) प्राप्त करा आणि तो मार्ग जाणून घ्या. (विद्वज्जनांकडून योग्य त्या मार्गाची, शासन-पद्धतीची माहिती वा मार्गदर्शन घ्या) हे (देव) दानशील राजा, (सोम) ऐश्वर्यवृद्धी करणारे आपण (वशी) जितेंद्रिय होऊन (इन्द्रस्य) ऐश्वर्यशाली धार्मिक मनुष्याच्या (प्रियम्) प्रिय अशा (पाथ:) जाणण्यास योग्य कर्माला (आणि) निश्चयाने वा अवश्य (इहि) जाणून घ्या. (कार्याची रीती शिकून घ्या) हे (देव) सर्व विद्याविशारद आणि (सोम) ऐश्वर्यवान राजा, आपण (अस्मत्सखा) आमच्या मित्रांचे मित्र होऊन (विश्वेषाम्) सार्‍या (देवानाम्) विद्वानांना आनंदित करणार्‍या (पाथ:) विज्ञानपूर्ण आचरणाला (आणि) निश्चयाने वा अवश्य (इहि) प्राप्त करा आणि जाणून घ्या. (विद्वानांकडून आनंददायी व्यवहाररीती शिकून घ्या) ॥50॥
Essence
भावार्थ - राजा, राजपुरुष, सभासद तथैव अन्य सर्व सज्जनांकरिता हे उचित व आवश्यक आहे की त्यांनी पुरुषार्थ करीत, हितकर नियमांप्रमाणे वागत आणि मैत्रीपूर्ण व्यवहाराकरीता धार्मिक तसेच वेदपारंगत विद्वानांच्या मार्गाचे (त्यांनी सुचविलेल्या रितीचे) अनुसरूण करावे, कारणा की विद्वानांचे अनुकरण केल्याशिवाय, त्यांच्याप्रमाणे आचरण केल्याशिवाय कोणी विद्या आणि धर्माची प्राप्ती करू शकत नाही आणि सर्वांविषयी प्रीतीभाव ठेवल्याशिवाय ऐश्वर्यवान होऊ शकत नाही. ॥50॥
Subject
पुन्हा राजधर्माविषयी थोड्या वेगळ्या प्रकाराने कथन केले आहे -