Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar)

Yajurveda Adhyay 36 / Mantra 18

24 Mantra
36/18
Devata- ईश्वरो देवता Rishi- दध्यङ्ङाथर्वण ऋषिः Chhand- भुरिग् जगती Swara- निषादः
Mantra with Swara
दृते॒ दृꣳह॑ मा मि॒त्रस्य॑ मा॒ चक्षु॑षा॒ सर्वा॑णि भू॒तानि॒ समी॑क्षन्ताम्।मि॒त्रस्या॒ऽहं चक्षु॑षा॒ सर्वा॑णि भू॒तानि॒ समी॑क्षे।मि॒त्रस्य॒ चक्षु॑षा॒ समी॑क्षामहे॥१८॥

दृते॑। दृꣳह॑। मा॒। मि॒त्रस्य॑। मा॒। चक्षु॑षा। सर्वा॑णि। भू॒तानि॑। सम्। ई॒क्ष॒न्ता॒म् ॥ मि॒त्रस्य॑। अ॒हम्। चक्षु॑षा। सर्वा॑णि। भू॒तानि॑। सम्। ई॒क्षे॒। मि॒त्रस्य॑। चक्षु॑षा। सम्। ई॒क्षा॒म॒हे॒ ॥१८ ॥

Mantra without Swara
दृते दृँह मा मित्रस्य मा चक्षुषा सर्वाणि भूतानि समीक्षन्ताम् । मित्रस्याहञ्चक्षुषा सर्वाणि भूतानि समीक्षे । मित्रस्य चक्षुषा समीक्षामहे ॥

दृते। दृꣳह। मा। मित्रस्य। मा। चक्षुषा। सर्वाणि। भूतानि। सम्। ईक्षन्ताम्॥ मित्रस्य। अहम्। चक्षुषा। सर्वाणि। भूतानि। सम्। ईक्षे। मित्रस्य। चक्षुषा। सम्। ईक्षामहे॥१८॥

Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar)

मराठी
Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar) - मराठी
Meaning
शब्दार्थ - हे (दृते) अविद्यारूप अंधकार निवारित करणारे परमात्मन् वा हे विद्वान, (माझी हार्दिक कामना आहे की) (सर्वाणि) सर्व (भूतानि) प्राण्यांनी (मा) मला (मित्रस्य) मित्राच्या (चक्षुषा) दृष्टीने (सम्, ईक्षान्ताम्) पाहावे (मला आपला मित्र मानावे) तसेच (अहम्) मीदेखील (सर्वाणि, भूतानि) सर्व प्राण्यांना (मित्रस्य) (चक्षुषा) मित्रदृष्टीने (समीक्षे) पहावे. अशाप्रकारे आम्ही सर्व जणांनी एकमेकाला (मित्रस्य) (चक्षुषा) मित्रदृष्टीने (समीक्षामहे) पहावे. या रूपात हे परमेश्‍वर, आपण आम्हा सर्वांना (दृह) दृढकरा (आमच्यातील प्रेमभाव कधी होता कामा नये, ही प्रार्थना). ॥18॥
Essence
भावार्थ - त्यांनाच खरे धर्मात्मा म्हटले पाहिजे की जे मनुष्य समस्त जीवांना आपल्या आत्म्याप्रमाणे प्रिय मानत असतील तसेच जे कुणाचाही द्वेष न करता सर्वांचा मित्राप्रमाणे आदर सत्कार करतील, त्यांनाच खरे महात्मा म्हटले पाहिजे. ॥18॥
Subject
कोण धर्मात्मा होऊ शकतात, यावषियी -