Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar)

Yajurveda Adhyay 34 / Mantra 18

58 Mantra
34/18
Devata- इन्द्रो देवता Rishi- देवश्रवा देववातश्च भारतावृषी Chhand- निचृत् त्रिष्टुप् Swara- धैवतः
Mantra with Swara
इ॒च्छन्ति॑ त्वा सो॒म्यासः॒ सखा॑यः सु॒न्वन्ति॒ सोमं॒ दध॑ति॒ प्रया॑सि।तिति॑क्षन्तेऽअ॒भिश॑स्तिं॒ जना॑ना॒मिन्द्र॒ त्वदा कश्च॒न हि प्र॑के॒तः॥१८॥

इ॒च्छन्ति॑। त्वा॒। सो॒म्यासः॑। सखा॑यः। सु॒न्वन्ति॑। सोम॑म्। दध॑ति। प्रया॑सि ॥ तिति॑क्षन्ते॑। अ॒भिश॑स्ति॒मित्य॒भिऽश॑स्तिम्। जना॑नाम्। इन्द्र॑। त्वत्। आ। कः। च॒न। हि। प्र॒के॒त इति॑ प्रऽके॒तः ॥१८ ॥

Mantra without Swara
इच्छन्ति त्वा सोम्यासः सखायः सुन्वन्ति सोमन्दधति प्रयाँसि । तितिक्षन्तेऽअभिशस्तिञ्जनानामिन्द्र त्वदा कश्चन हि प्रकेतः ॥

इच्छन्ति। त्वा। सोम्यासः। सखायः। सुन्वन्ति। सोमम्। दधति। प्रयासि॥ तितिक्षन्ते। अभिशस्तिमित्यभिऽशस्तिम्। जनानाम्। इन्द्र। त्वत्। आ। कः। चन। हि। प्रकेत इति प्रऽकेतः॥१८॥

Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar)

मराठी
Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar) - मराठी
Meaning
शब्दार्थ - हे (इन्द्र) सभाध्यक्ष राजा, (सोम्यासः) ऐश्‍वर्यप्राप्तीसाठी उवम स्वभाव असलेले जे लोक (सखायः) तुमचे मित्र वा सहायक असतात, ते (सोमम्) ऐश्‍वर्य (सुन्वन्ति) अर्जित वा प्रपात करतात आणि (प्रयांसि) प्रिय अशा विज्ञान आदी गुण (दधति) धारण करतात. (असे उत्तम कर्म करताना वा (जनानाम्) काही दुष्प्रवृत्त लोकांच्या (अभिशस्तिम्) दुर्वचन वा निन्दा देखील (आ, तितिक्षन्ते) सहजपणे सहन करू शकतात. आपण अशा लोकांचा अवश्य सत्कार करा. (हि) यामुळे की (त्वत्) आपणापेक्षा इतर (प्रकेतः) उत्तम बुद्धिमान (कःचन) कोणीही नाही. यामुळेच ते (ऐश्यर्व-इच्छुक व सत्प्रवृत्त लोक) (त्वा) आपली (इच्छन्ति) इच्छा करतात ॥18॥
Essence
भावार्थ - जे मनुष्य या जगात निंदा-स्तुती हानी-लाभ आदीची पर्वा न करता पुरुषार्थ करीत सर्वांशी मैत्री करतात, त्याना आप्त पुरुष म्हणावे. अशा माणसांचा सर्वांनी आदर-सत्कार केला पाहिजे. अशी माणसें इतरांसाठी उपदेशक व अध्यापक होण्यास पात्र असतात. ॥18॥
Subject
पुढील मंत्रात आप्त व्यक्तीची लक्षणे सांगितली आहेत -