Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar)

Yajurveda Adhyay 33 / Mantra 67

97 Mantra
33/67
Devata- इन्द्रो देवता Rishi- नृमेध ऋषिः Chhand- पङ्क्तिः Swara- पञ्चमः
Mantra with Swara
अनु॑ ते॒ शुष्मं॑ तु॒रय॑न्तमीयतुः क्षो॒णी शिशुं॒ न मा॒तरा॑।विश्वा॑स्ते॒ स्पृधः॑ श्नथयन्त म॒न्यवे॑ वृ॒त्रं यदि॑न्द्र॒ तूर्व॑सि ॥६७॥

अनु॑। ते॒। शुष्म॑म्। तु॒रय॑न्तम्। ई॒य॒तुः॒। क्षो॒णीऽइति॑ क्षो॒णी। शिशु॑म्। न। मा॒तरा॑ ॥ विश्वाः॑। ते॒। स्पृधः॑। श्न॒थ॒य॒न्त॒। म॒न्यवे॑। वृ॒त्रम्। यत्। इ॒न्द्र॒। तूर्व॑सि ॥६७ ॥

Mantra without Swara
अनु ते शुष्मन्तुरयन्तमीयतुः क्षोणी शिशुन्न मातरा । विश्वास्ते स्पृधः श्नथयन्त मन्यवे वृत्रँयदिन्द्र तूर्वसि ॥

अनु। ते। शुष्मम्। तुरयन्तम्। ईयतुः। क्षोणीऽइति क्षोणी। शिशुम्। न। मातरा॥ विश्वाः। ते। स्पृधः। श्नथयन्त। मन्यवे। वृत्रम्। यत्। इन्द्र। तूर्वसि॥६७॥

Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar)

मराठी
Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar) - मराठी
Meaning
शब्दार्थ - हे (इन्द्र) शत्रुविनाशक राजन्) (ते) (तुरयन्तम्) शत्रूचा वध करताना (ते) आपण (शुष्मम्) शत्रूचे बळ नष्ट करणारा (ते) आपला जो तेज आहे (त्याने कोणताही शत्रू पराजित होतो) (मातरा) आईवडील (शिशुम्) बाळाला (न) जसे अनुकूल असतात, तद्वत (क्षोणी) आपण आमच्या व आपल्या भूमीला (अनु, ईयतुः) अनुकूल आहात. (विश्‍वा, स्पृधः) आपल्याशी वैर भाव ठेवणार्‍या वा ईर्ष्या-द्वेष करणार्‍या ज्या सर्व शत्रुसेना आहेत, त्या सर्व (ते) आपल्या (मन्यवे) क्रोधाने (क्षथयन्त) शिथिल, भयभीत होतात वा नष्ट-भ्रष्ट होतात (यत्) अशा ज्या (वृत्रम्) न्यायनिरोधक म्हणजे अन्यायी, अत्याचारी शत्रूशी आपण (तूर्वसि) युद्ध करता, तो अवश्य पराजित होतो. ॥67॥
Essence
भावार्थ - या मंत्रात उपमा अलंकार आहे. राजपुरुषांची जी सेवा बलवान, दृढ व धाडसी असते आणि विजयाची प्रतिज्ञा करून रणक्षेत्रात उतरते, ती अवश्य विजयी होते ॥67॥
Subject
पुन्हा, त्याच विषयी -