Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar)

Yajurveda Adhyay 29 / Mantra 26

60 Mantra
29/26
Devata- विद्वान् देवता Rishi- भार्गवो जमदग्निर्ऋषिः Chhand- निचृत त्रिष्टुप् Swara- धैवतः
Mantra with Swara
तनू॑नपात् प॒थऽऋ॒तस्य॒ याना॒न् मध्वा॑ सम॒ञ्जन्त्स्व॑दया सुजिह्व।मन्मा॑नि धी॒भिरु॒त य॒ज्ञमृ॒न्धन् दे॑व॒त्रा च॑ कृणुह्यध्व॒रं नः॑॥२६॥

तनू॑नपा॒दिति॒ तनू॑ऽनपात्। प॒थः। ऋ॒तस्य॑। याना॑न्। मध्वा॑। स॒म॒ञ्जन्निति॑ सम्ऽअ॒ञ्जन्। स्व॒द॒य॒। सु॒जि॒ह्वेति॑ सुऽजिह्व। मन्मा॑नि। धी॒भिः। उ॒त। य॒ज्ञम्। ऋ॒न्धन्। दे॒व॒त्रेति॑ देव॒ऽत्रा। च॒। कृ॒णु॒हि॒। अ॒ध्व॒रम्। नः॒ ॥२६ ॥

Mantra without Swara
तनूनपात्पथऽऋतस्य यानान्मध्वा समञ्जन्त्स्वदया सुजिह्व । मन्मानि धीभिरुत यज्ञमृन्धन्देवत्रा च कृणुह्यध्वरन्नः ॥

तनूनपादिति तनूऽनपात्। पथः। ऋतस्य। यानान्। मध्वा। समञ्जन्निति सम्ऽअञ्जन्। स्वदय। सुजिह्वेति सुऽजिह्व। मन्मानि। धीभिः। उत। यज्ञम्। ऋन्धन्। देवत्रेति देवऽत्रा। च। कृणुहि। अध्वरम्। नः॥२६॥

Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar)

मराठी
Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar) - मराठी
Meaning
शब्दार्त - (सुजिह्व) सुंदर सुजिह्व वा मधुर वाणी असणारे तसेच (तनूनपात्) (महत्वाच्या पदार्थांना सांभाळून ठेवणारे) (पदार्थांना व्यर्थ न होऊ देणारे) हे विद्वान, आपण (ऋतस्य) सत्याने (निश्‍चित नियमाने चालणार्‍या) अथवा जलाने संचालित (यानात्) यानाद्वारे (पथः) अग्नीप्रमाणे मार्गाक्रमण करा. तसेच (मध्वा) करीत (स्वदष) (त्या यान आदी साधनांचा) आनंद घ्या. प्रसन्न रहा. (धीभिः) बुद्धी वा कर्माद्वारे (मन्मानि) यानाचा वापर करीत (उत्) आणि (नः) आमच्या (अध्वरम्) कधीही नष्ट न करण्यास योग्य अशा (यज्ञम्) संगती वा सहकार्यपूर्ण कार्याला (च) देखील (देवत्राः) विद्वनांचा समुदायाचे रक्षण (कृणुहि) करा. ॥26॥
Essence
भावार्थ - या मंत्रात वाचकलुप्तोपमा अलंकार आहे. धार्मिक मनुष्यासाठी उचित आहे की त्यांनी पथ्य भोजन व पथ्य औषधींचेह सेवन करीत प्रशंसित व्हावे, आप्त विद्वानांची सेवा करेवी आणि सद्बुद्धी प्राप्त करून अहिंसारूप धर्माचे पालन करावे. ॥26॥
Subject
पुनश्‍च, तोच विषय -