Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar)

Yajurveda Adhyay 19 / Mantra 13

95 Mantra
19/13
Devata- यज्ञो देवता Rishi- हैमवर्चिर्ऋषिः Chhand- अनुष्टुप् Swara- गान्धारः
Mantra with Swara
दी॒क्षायै॑ रू॒पꣳ शष्पा॑णि प्राय॒णीय॑स्य॒ तोक्मा॑नि। क्र॒यस्य॑ रू॒पꣳ सोम॑स्य ला॒जाः सो॑मा॒शवो॒ मधु॑॥१३॥

दी॒क्षायै॑ रू॒पम्। शष्पा॑णि। प्रा॒य॒णीय॑स्य। प्रा॒य॒नीय॒स्येति॑ प्रऽअय॒नीय॑स्य। तोक्मा॑नि। क्र॒यस्य॑। रू॒पम्। सोम॑स्य। ला॒जाः। सो॒मा॒शव॒ इति॑ सोमऽअ॒ꣳशवः॑। मधु॑ ॥१३ ॥

Mantra without Swara
दीक्षायै रूपँ शष्पाणि प्रायणीयस्य तोक्मानि । क्रयस्य रूपँ सोमस्य लाजाः सोमाँशवो मधु ॥

दीक्षायै रूपम्। शष्पाणि। प्रायणीयस्य। प्रायनीयस्येति प्रऽअयनीयस्य। तोक्मानि। क्रयस्य। रूपम्। सोमस्य। लाजाः। सोमाशव इति सोमऽअꣳशवः। मधु॥१३॥

Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar)

मराठी
Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar) - मराठी
Meaning
शब्दार्थ - हे मनुष्यांनो, (प्रायणीयस्य) ज्या कार्यांमुळे उत्तम सुख प्राप्त होतात, त्यांच्या पूर्ततेसाठी (दीक्षायै) यज्ञाच्या नियमांचे पालन करा (रूपम्‌) सुंदर रूपवान अशा (तोक्मानि) संतानांना (मुला-मुलीना) सोबत घ्या. (क्रयस्य) जीवनावश्यक द्रव्य विकण्यासाठी (रूपम्‌) त्याचे स्वरूप (स्वच्छ व शुद्ध करा) (शष्पाणि) धान्याला पाखडून, निवडून घ्या आणि (सोमस्य) सोमलता आदी वनस्पतीचे रस तसेच (लाजाः) धान्याच्या लाह्या, (सोमांशवः) सोम वनस्पतीचे तुकडे आणि (मधु) मध आदी पदार्थ आहेत, त्यासर्व पदार्थांची वृद्धी करा (या वस्तू पिकवा, त्यांच्यातील गुण-लाभांविषयी शोध करा) ॥13॥
Essence
भावार्थ - या मंत्रात पूर्वीच्या मंत्रातील (अतन्वय) या क्रियापदाची अनुवृत्ती झाली आहे. जे लोक यज्ञसंपन्न करणाऱ्या सुयोग्य संततीचा निर्माण करतात आणि यज्ञासाठी आवश्यक पदार्थ सिद्ध करतात, ते या जगात सुखी होतात ॥13॥
Subject
कोणत्या वा कशा मनुष्यांना सुख लाभते, याविषयी -