Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar)

Yajurveda Adhyay 18 / Mantra 17

77 Mantra
18/17
Devata- मित्रश्वर्य्यसहित आत्मा देवता Rishi- देवा ऋषयः Chhand- स्वराट् शक्वरी Swara- धैवतः
Mantra with Swara
मि॒त्रश्च॑ म॒ऽइन्द्र॑श्च मे॒ वरु॑णश्च म॒ऽइन्द्र॑श्च मे धा॒ता च॑ म॒ऽइन्द्र॑श्च मे॒ त्वष्टा॑ च म॒ऽइन्द्र॑श्च मे म॒रुत॑श्च म॒ऽइन्द्र॑श्च मे विश्वे॑ च मे दे॒वाऽइन्द्र॑श्च मे य॒ज्ञेन॑ कल्पन्ताम्॥१७॥

मि॒त्रः। च॒। मे॒। इन्द्रः॑। च॒। मे॒। वरु॑णः। च॒। मे। इन्द्रः॑। च॒। मे॒। धा॒ता। च॒। मे॒। इन्द्रः॑। च॒। मे॒। त्वष्टा॑। च॒। मे॒। इन्द्रः॑। च॒। मे॒। म॒रुतः। च॒। मे॒। इन्द्रः॑। च॒। मे॒। विश्वेः॑। च॒। मे॒। दे॒वाः। इन्द्रः॑। च॒। मे॒। य॒ज्ञेन॑। क॒ल्प॒न्ता॒म् ॥१७ ॥

Mantra without Swara
मित्रश्च मऽइन्द्रश्च मे वरुणश्च मऽइन्द्रश्च मे धाता च मऽइन्द्रश्च मे त्वष्टा च मऽइन्द्रश्च मे मरुतश्च मऽइन्द्रश्च मे विश्वे च मे देवाऽइन्द्रश्च मे यज्ञेन कल्पन्ताम् ॥

मित्रः। च। मे। इन्द्रः। च। मे। वरुणः। च। मे। इन्द्रः। च। मे। धाता। च। मे। इन्द्रः। च। मे। त्वष्टा। च। मे। इन्द्रः। च। मे। मरुतः। च। मे। इन्द्रः। च। मे। विश्वेः। च। मे। देवाः। इन्द्रः। च। मे। यज्ञेन। कल्पन्ताम्॥१७॥

Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar)

मराठी
Yajurveda Bhashya (Pt. Vedkumar Vedalankar) - मराठी
Meaning
शब्दार्थ - (मे) माझा (मित्र:) प्राण म्हणजे हृदयात असणारा वायू (च) आणि समान नामक नाभीत राहणारा वायू, तसेच (मे) माझा (इन्द्र:) विद्युतरुप अग्नी (च) आणि त्याचा तेज (पचनविद्येमुळे माझ्यासाठी शक्तीदायी होवो) (मे) माझा (वरूण:) उदान म्हणजे कंठस्थ वायू (च) आणि समस्त शरीरात विचरण करणारा (व्यान) नामक वायू, तसेच (मे) माझा (इन्द्र:) सूर्य (च) आणि त्याची धारण-आकर्षण शक्ती (माझ्यासाठी सुखकर व्हावी/असावी) (मे) माझा (धाता) धारण करणारा (च) आणि माझे धैर्यगुण, तसेच (मे) मला (इन्द्र:) परम ऐश्वर्य प्राप्त करून देणारा (परमेश्वर) अथवा माझी संकल्पशक्ती) (च) आणि त्यानुसार माझा न्याय्य पुरुषार्थ (माझ्यासाठी हितकर होवो) (मे) माझा (त्वष्टा) पदार्थांना (छिन्न-भिन्न करणारा अग्नी (च) आणि त्याविषयीचे शिल्प म्हणजे यंत्र, तंत्रविद्या, तसेच (मे) माझा (मरूत:) या ब्रह्मांडात सर्वत्र राहणारा वायू (च) आणि शरीरातील धातू (माझ्यासाठी हितकर होवो) (मे) माझा (इन्द्र:) सर्वत्र व्यापक विद्युत (च) आणि त्यापासून मिळणारे फायदे, तसेच (मे) माझे (विश्वे) समस्त पदार्थ (च) आणि माझे सर्वस्व, (हितकारी व्हावेत) (मे) माझे (देवा:) उत्तम दिव्य गुणांनी युक्त पृथ्वी आदी (ग्रह, उपग्रह) (मे) माझी (इन्द्र:) परमऐश्वर्यदाता (च) आणि त्या ऐश्वर्याचा उपयोग, वरील हे सर्व (यज्ञेन) पवनविद्येचा उपयोग केल्यामुळे (माझ्यासाठी (कल्पन्ताम्) सुखदायी व हितकर व्हावेत ॥17॥
Essence
भावार्थ - मनुष्यांनी प्राणविद्या आणि विद्युतविद्येचे ज्ञान संपादित करावे. त्या विद्यांची व्याप्ती सर्वत्र आहे, हे जाणून घेऊन त्या विद्येद्वारे आपले जीवन सुखी करावे ॥17॥
Subject
पुन्हा तोच विषय -