Dayanand Yajurveda Bhashya Bhaskar Sanskrit

Yajurveda Adhyay 12 / Mantra 30

117 Mantra
12/30
Devata- अग्निर्देवता Rishi- विरूपाक्ष ऋषिः Chhand- गायत्री Swara- षड्जः
Mantra with Swara
स॒मिधा॒ग्निं दु॑वस्यत घृ॒तैर्बो॑धय॒ताति॑थिम्। आस्मि॑न् ह॒व्या जु॑होतन॥३०॥

स॒मिधेति॑ स॒म्ऽइधा॑। अ॒ग्निम्। दु॒व॒स्य॒त॒। घृ॒तैः। बो॒ध॒य॒त॒। अति॑थिम्। आ। अ॒स्मि॒न्। ह॒व्या। जु॒हो॒त॒न॒ ॥३० ॥

Mantra without Swara
समिधाग्निन्दुवस्यत घृतैर्बोधयतातिथिम् । आस्मिन्हव्या जुहोतन् ॥

समिधेति सम्ऽइधा। अग्निम्। दुवस्यत। घृतैः। बोधयत। अतिथिम्। आ। अस्मिन्। हव्या। जुहोतन॥३०॥

Dayanand Yajurveda Bhashya Bhaskar Sanskrit

संस्कृत
Dayanand Yajurveda Bhashya Bhaskar Sanskrit - संस्कृत
Meaning
(समिधा) सम्यगग्निसंस्कृतेनान्नादिना (अग्निम्) उपदेशकं विद्वांसम् (दुवस्यत) सेवध्वम् (घृतैः) घृतादिभिः (बोधयत) चेतयत (अतिथिम्) अनियततिथिमुपदेशकम् (आ) (अस्मिन्) (हव्या) दातुमर्हाणि (जुहोतन) दत्त ॥ ३० ॥
Essence
मनुष्यैः सत्पुरुषाणामेव सेवा कार्या, सत्पात्रेभ्य एव दानं च देयम्।
[घृतैरतिथिं बोधयत, अस्मिन् हव्या जुहोतन]
यथाऽग्नौ घृतादिकं हुत्वा संसारोपकारं जनयन्ति, तथैव विद्वत्सूत्तमानि दानानि संस्थाप्यैतैर्जगति विद्यासुशिक्षे वर्धनीये ।। १२ । ३० ।।
Subject
पुनर्मनुष्याणां के सेवनीयाः सन्तीत्याह॥
Meaning of Anvay
हे गृहस्थाः! यूयं समिधाग्निमिवान्नादिनोपदेशकं दुवस्यत घृतैरतिथिं बोधयत। अस्मिन् हव्या जुहोतन ।। ३० ।।
सपदार्थान्वयः -- हे गृहस्थाः! यूयं समिधा सम्यगग्निसंस्कृतेनाऽन्नादिना अग्निम् इव उपदेशकं विद्वांसम् अन्नादिनोपदशकं दुवस्यत सेवध्वम्।
घृतैः घृताऽऽदिभिः अतिथिम् अनियततिथिमुपदेशकं बोधयत चेतयत।
अस्मिन् हव्या दातुमर्हाणि [आ]+जुहोतन दत्त ।। १२ । ३०।।
[हे गृहस्थाः! यूयं समिधाऽग्निमिवान्नादिनोपदेशकं दुवस्यत]
Special
विरूपाक्षः। अग्निः=भौतिकः । गायत्री। षड्जः।।