Samveda Sanhita Bhasha Bhashy (Pt. Jaydev Sharma)

Samveda Mantra 77

1874 Mantra
Devata- अग्निः Rishi- वत्सप्रिर्भालन्दनः Chhand- त्रिष्टुप् Swara- धैवतः Kaand Name- आग्नेयं काण्डम् Gaan- प्रकृति गान Gaan Parva- आग्नेयं पर्व
Mantra with Swara
प्र꣡ होता꣢꣯ जा꣣तो꣢ म꣣हा꣡न्न꣢भो꣣वि꣢न्नृ꣣ष꣡द्मा꣢ सीदद꣣पां꣡ वि꣢व꣣र्ते꣢ । द꣢ध꣣द्यो꣢ धा꣣यी꣢ सु꣣ते꣡ वया꣢꣯ꣳसि य꣣न्ता꣡ वसू꣢꣯नि विध꣣ते꣡ त꣢नू꣣पाः꣢ ॥७७॥

प्र꣢ । हो꣡ता꣢꣯ । जा꣣तः꣢ । म꣣हा꣢न् । न꣣भोवि꣢त् । न꣣भः । वि꣢त् । नृ꣣ष꣡द्मा꣢ । नृ꣣ । स꣡द्मा꣢꣯ । सी꣣दत् । अपा꣢म् । वि꣣वर्ते꣢ । वि꣣ । वर्त्ते꣢ । द꣡ध꣢꣯त् । यः । धा꣣यी꣢ । सु꣣ते꣢ । व꣡याँ꣢꣯सि । य꣣न्ता꣢ । व꣡सू꣢꣯नि । वि꣣धते꣢ । त꣣नूपाः꣢ । त꣣नू । पाः꣢ ॥७७॥

Mantra without Swara
प्र होता जातो महान्नभोविन्नृषद्मा सीददपां विवर्ते । दधद्यो धायी सुते वयाꣳसि यन्ता वसूनि विधते तनूपाः ॥

प्र । होता । जातः । महान् । नभोवित् । नभः । वित् । नृषद्मा । नृ । सद्मा । सीदत् । अपाम् । विवर्ते । वि । वर्त्ते । दधत् । यः । धायी । सुते । वयाँसि । यन्ता । वसूनि । विधते । तनूपाः । तनू । पाः ॥७७॥

Samveda - Mantra Number : 77
(Kauthum) पूर्वार्चिकः: » Prapathak » 1; Ardh Prapathak » 2; Dashati » 3;
(Rananiya) पूर्वार्चिकः: » Adhyay » 1; Khand » 8;

Samveda Sanhita Bhasha Bhashy (Pt. Jaydev Sharma)

हिन्दी
Samveda Sanhita Bhasha Bhashy (Pt. Jaydev Sharma) - हिन्दी
Meaning
भा० = ( यः ) = जो अग्नि  ( महान् ) = बड़ा, ( होता ) = स्तुतियोग्य, नाना पदार्थों के दान करने वाला, ( नभोवित्  ) = आकाश और  अन्तरिक्ष में व्यापक या उसको उत्तम रूप से जानने वाला ( जातः ) = प्रकट है, वह  ( नृपद्मा ) = समस्त प्राणियों में विराजमान है । वही ( अपां विवर्ते १  ) = अन्त रिक्ष में, स्तमस्त प्रजाओं के भीतर भी ( धायी ) = धारक पोषक रूप से विद्यमान है ।  वही ( ते ) = तेरे लिये ( वयांसि ) = अन्नादि पदार्थ और आयु को ( दधत् ) = धारण करावे ।  ( तनूपाः ) = शरीरों की रक्षा करने वाला वह ( यन्ता ) = सबका नियन्ता ( विधते ) = नियम से अपना कार्य सम्पादन करने वाले पुरुष को  ( वसूनि दधत् ) = नाना प्रकार के सुखसाधन देता है ।  
Subject
परमेश्वर की स्तुति
Footnote
७७ - 'नृपद्मा' 'अपामुपस्थे' 'दधियों' 'धायी सते' ऋ० ।
१. अपां विवर्त्तोऽन्तरिक्षलोकः । मा० वि० ।  
२ 'धायी सुते' इति पाठे धायी धारयिता, 'सुते' इत्येकं पदम् । अभिसुते इत्यर्थः । पदकारस्तु 'धायी। सु । ते', इति पदद्वयं चिच्छेद। 
Rishi | Devata | Chhanda | Swara
ऋषिः - वत्सप्रि: ।

छन्द: - त्रिष्टुभ ।

देवता :- अग्नि: ।