Samveda Bhashyam (Tulsiram Swami)

Samveda Mantra 1571

1875 Mantra
Devata- अग्निः Rishi- प्रयोगो भार्गवः पावकोऽग्निर्बार्हस्पत्यो वा गृहपति0यविष्ठौ सहसः पुत्रावन्यतरो वा Chhand- गायत्री Swara- षड्जः
Mantra with Swara
य꣡स्य꣢ त्रि꣣धा꣡त्ववृ꣢꣯तं ब꣣र्हि꣢स्त꣣स्था꣡वस꣢꣯न्दिनम् । आ꣡प꣢श्चि꣣न्नि꣡ द꣢धा प꣣द꣢म् ॥१५७१॥

य꣡स्य꣢꣯ । त्रि꣣धा꣡तु꣢ । त्रि꣣ । धा꣡तु꣢꣯ । अ꣡वृ꣢꣯तम् । अ । वृ꣣तम् । बर्हिः꣢ । त꣣स्थौ꣢ । अ꣡स꣢꣯न्दिनम् । अ । स꣣न्दिनम् । आ꣡पः꣢꣯ । चि꣣त् । नि꣢ । द꣣ध । पद꣢म् ॥१५७१॥

Mantra without Swara
यस्य त्रिधात्ववृतं बर्हिस्तस्थावसन्दिनम् । आपश्चिन्नि दधा पदम् ॥

यस्य । त्रिधातु । त्रि । धातु । अवृतम् । अ । वृतम् । बर्हिः । तस्थौ । असन्दिनम् । अ । सन्दिनम् । आपः । चित् । नि । दध । पदम् ॥१५७१॥

Samveda - Mantra Number : 1571
(Kauthum) उत्तरार्चिकः: » Prapathak » 7; Ardh Prapathak » 2;
(Rananiya) उत्तरार्चिकः: » Adhyay » 15; Khand » 4;

Samveda Bhashyam (Tulsiram Swami)

हिन्दी
Samveda Bhashyam (Tulsiram Swami) - हिन्दी
Meaning
(यस्य) जिस अग्नि का (त्रिधातु) तीन जोड़ों वा गांठों वाला (अवृतम्) बिना ढका (असंदिनम्) खुला (बर्हिः) कुशास्तरण (तस्थौ) रहता है (चित्) और (आपः) जल (पदम्) यथास्थान (निदधा) रक्खे जाते हैं। वह अग्नि सेवनीय अवश्य है॥
अर्थात् अग्निहोत्र के समय कुशमुष्टि खोल कर खुले में बिछानी चाहिये जो अन्य समय बन्धी रक्खी रहती है, जिसमें ३ पर्व वा गांठ होती हैं, और जल भी प्रणीतापात्रादि ठीक स्थान में रखना चाहिये॥
Footnote
ऋ० ८। १०२। १४ में भी॥