Samveda Bhashyam (Pandit Harisharan Siddhantalankar)

Samveda Mantra 1391

1875 Mantra
Devata- इन्द्रः Rishi- मेधातिथि0मेध्यातिथी काण्वौ Chhand- बृहती Swara- मध्यमः
Mantra with Swara
आ꣡ त्वा꣢ स꣣ह꣢स्र꣣मा꣢ श꣣तं꣢ यु꣣क्ता꣡ रथे꣢꣯ हिर꣣ण्य꣡ये꣢ । ब्र꣣ह्म꣢युजो꣣ ह꣡र꣢य इन्द्र के꣣शि꣢नो꣣ व꣡ह꣢न्तु꣣ सो꣡म꣢पीतये ॥१३९१॥

आ꣢ । त्वा꣣ । सह꣡स्र꣢म् । आ । शत꣣म्꣢ । यु꣣क्ताः꣢ । र꣡थे꣢꣯ । हि꣣रण्य꣡ये꣢ । ब्र꣣ह्मयु꣡जः꣢ । ब्र꣣ह्म । यु꣡जः꣢꣯ । ह꣡र꣢꣯यः । इ꣣न्द्र । केशि꣡नः꣢꣯ । व꣡ह꣢꣯न्तु । सो꣡म꣢꣯पीतये । सो꣡म꣢꣯ । पी꣣तये ॥१३९१॥

Mantra without Swara
आ त्वा सहस्रमा शतं युक्ता रथे हिरण्यये । ब्रह्मयुजो हरय इन्द्र केशिनो वहन्तु सोमपीतये ॥

आ । त्वा । सहस्रम् । आ । शतम् । युक्ताः । रथे । हिरण्यये । ब्रह्मयुजः । ब्रह्म । युजः । हरयः । इन्द्र । केशिनः । वहन्तु । सोमपीतये । सोम । पीतये ॥१३९१॥

Samveda - Mantra Number : 1391
(Kauthum) उत्तरार्चिकः: » Prapathak » 6; Ardh Prapathak » 2;
(Rananiya) उत्तरार्चिकः: » Adhyay » 12; Khand » 2;

Samveda Bhashyam (Pandit Harisharan Siddhantalankar)

हिन्दी
Samveda Bhashyam (Pandit Harisharan Siddhantalankar) - हिन्दी
Meaning
२४५ संख्या पर मन्त्रार्थ इस रूप में है— मेध्यातिथि– मेध्य प्रभु की ओर जानेवाले की चित्तवृत्तियाँ ब्(रह्मयुजः) = उसे ब्रह्म से मिलानेवाली होती हैं, (केशिन:) = प्रकाशवाली होती हैं । ये (हिरण्यये रथे) = ज्योतिर्मय शरीररूप रथ में (युक्ताः) = युक्त हुई- हुई (शतं सहस्रम्) = सैकड़ों व हज़ारों चित्तवृत्तियाँ (त्वा) = तुझे (आ) = सर्वथा (सोमपीतये) = शक्ति के पान के लिए (आवहन्तु) = ले चलें । हे (इन्द्र) = जितेन्द्रिय पुरुष! (हरयः) = भटकानेवाली ये वृत्तियाँ अब न भटककर तुझे सोमपान करनेवाला बनाएँ । 
Essence
हमारी चित्तवृत्तियाँ 'हरयः' न रहकर ‘ब्रह्मयुज:' हो जाएँ। 
Subject
‘ब्रह्मयुज: ' न कि 'हरयः ,