Samveda Bhashyam (Acharya Ramnath Vedalankar)

Samveda Mantra 937

1875 Mantra
Devata- पवमानः सोमः Rishi- असितः काश्यपो देवलो वा Chhand- गायत्री Swara- षड्जः
Mantra with Swara
प्र꣢प्र꣣ क्ष꣡या꣢य꣣ प꣡न्य꣢से꣣ ज꣡ना꣢य꣣ जु꣡ष्टो꣢ अ꣣द्रु꣡हः꣢ । वी꣣꣬त्य꣢꣯र्ष꣣ प꣡नि꣢ष्टये ॥९३७॥

प्र꣡प्र꣢꣯ । प्र । प्र꣣ । क्ष꣡या꣢꣯य । प꣡न्य꣢꣯से । ज꣡ना꣢꣯य । जु꣡ष्टः꣢꣯ । अ꣣द्रु꣡हः꣢ । अ꣣ । द्रु꣡हः꣢꣯ । वी꣣ति꣢ । अ꣣र्ष । प꣡नि꣢꣯ष्टये ॥९३७॥

Mantra without Swara
प्रप्र क्षयाय पन्यसे जनाय जुष्टो अद्रुहः । वीत्यर्ष पनिष्टये ॥

प्रप्र । प्र । प्र । क्षयाय । पन्यसे । जनाय । जुष्टः । अद्रुहः । अ । द्रुहः । वीति । अर्ष । पनिष्टये ॥९३७॥

Samveda - Mantra Number : 937
(Kauthum) उत्तरार्चिकः: » Prapathak » 3; Ardh Prapathak » 1;
(Rananiya) उत्तरार्चिकः: » Adhyay » 5; Khand » 6;

Samveda Bhashyam (Acharya Ramnath Vedalankar)

संस्कृत
Samveda Bhashyam (Acharya Ramnath Vedalankar) - संस्कृत
Meaning
हे सोम विद्यारसस्नात नवस्नातक ! (जुष्टः) जनानां प्रिय, (अद्रुहः) अद्रोग्धा त्वम् (क्षयाय) प्रजासु सद्गुणादीनां निवासाय। [क्षि निवासगत्योः। ‘क्षयो निवासे’। अ० ६।१।२०१ इत्याद्युदात्तः।] (पन्यसे जनाय) पनीयसे अतिशयेन स्तोत्रे जनाय, तादृशं जनमुत्पादयितुमिति भावः। [पण व्यवहारे स्तुतौ च। पनति स्तौतीति पनः, अतिशयेन पनः पनीयान्, तस्मै पन्यसे। ईकारलोपश्छान्दसः।] (पनिष्टये) शुद्धव्यवहाराय च (वीती) वीत्या तीव्रगत्या। [वी गत्यादौ। वीती इत्यस्मात् तृतीयैकवचने ‘सुपां सुलुक्०’ इति पूर्वसवर्णदीर्घः।] (प्र प्र अर्ष) प्रकर्षेण विचर ॥३॥
Essence
नवस्नातकानामिदं कर्तव्यं यत्ते गुरुकुलाद् बहिरागत्य वेदार्थानुपदिशन्तो जनान् सद्गुणकर्मयुक्तान् परमेश्वरस्तोतॄन् शुद्धव्यवहारनिष्ठांश्च सम्पादयेयुः ॥३॥
Subject
अथ नवस्नातक उच्यते।
Footnote
१. ऋ० ९।९।२, ‘अ॒द्रुहः’ ‘पनिष्टये’ इत्यत्र क्रमेण ‘अद्रुहे॑’ ‘चनिष्ठया’ इति पाठः।