Samveda Bhashya (Swami Brahmmuni Parivrajak)

Samveda Mantra 492

1875 Mantra
Devata- पवमानः सोमः Rishi- निध्रुविः काश्यपः Chhand- गायत्री Swara- षड्जः Kaand Name- पावमानं काण्डम् Gaan- प्रकृति गान Gaan Parva- पावमानं पर्व
Mantra with Swara
अ꣣पघ्न꣡न्प꣢वसे꣣ मृ꣡धः꣢ क्रतु꣣वि꣡त्सो꣢म मत्स꣣रः꣢ । नु꣣द꣡स्वादे꣢꣯वयुं꣣ ज꣡न꣢म् ॥४९२॥

अ꣣पघ्न꣢न् । अ꣣प । घ्न꣢न् । प꣣वसे । मृ꣡धः꣢꣯ । क्र꣣तुवि꣢त् । क्र꣣तु । वि꣢त् । सो꣣म । मत्सरः꣢ । नु꣣द꣡स्व꣢ । अ꣡दे꣢꣯वयुम् । अ । दे꣣वयुम् । ज꣡न꣢꣯म् ॥४९२॥

Mantra without Swara
अपघ्नन्पवसे मृधः क्रतुवित्सोम मत्सरः । नुदस्वादेवयुं जनम् ॥

अपघ्नन् । अप । घ्नन् । पवसे । मृधः । क्रतुवित् । क्रतु । वित् । सोम । मत्सरः । नुदस्व । अदेवयुम् । अ । देवयुम् । जनम् ॥४९२॥

Samveda - Mantra Number : 492
(Kauthum) पूर्वार्चिकः: » Prapathak » 6; Ardh Prapathak » 1; Dashati » 1;
(Rananiya) पूर्वार्चिकः: » Adhyay » 5; Khand » 3;

Samveda Bhashya (Swami Brahmmuni Parivrajak)

हिन्दी
Samveda Bhashya (Swami Brahmmuni Parivrajak) - हिन्दी
Meaning
(सोम) हे शान्तस्वरूप परमात्मन्! तू (क्रतुवित्) प्रज्ञा प्राप्त कराने वाला (मत्सरः) हर्षकर बना हुआ (मृधः) पापभावनाओं को “पाप्मा वै मृधः” [श॰ ६.३.३.८] (घ्नन्) नष्ट करता हुआ (पवसे) आनन्द धारारूप में प्राप्त होता है (अदेवयुं जनम्) देवयु—इष्टदेव—परमात्मा को चाहने वाला नहीं, ऐसे नास्तिक जन को (आनुदस्व) दूर कर।
Essence
शान्तस्वरूप परमात्मन्! तू प्रज्ञा प्राप्त कराने वाला, हर्ष लाने वाला, पापभावनाओं को नष्ट करता हुआ प्राप्त होता है और नास्तिक जीवन से हमको दूर रखता है॥६॥
Special
ऋषिः—निध्रुविः (परमात्मा में नितान्त ध्रुव स्थिर रहने वाला उपासक)॥