SamVeda Adhyatmik Bhashya (Pdt. Vishvanatha Vidya Martand)

Samveda Mantra 623

1871 Mantra
Devata- इन्द्रः Rishi- वामदेवो गौतमः Chhand- अनुष्टुप् Swara- गान्धारः Kaand Name- आरण्यं काण्डम् Gaan- आरण्य गान
Mantra with Swara
ह꣡री꣢ त इन्द्र꣣ श्म꣡श्रू꣢ण्यु꣣तो꣡ ते꣢ ह꣣रि꣢तौ꣣ ह꣡री꣢ । तं꣡ त्वा꣢ स्तुवन्ति क꣣व꣡यः꣢ पु꣣रु꣡षा꣢सो व꣣न꣡र्ग꣢वः ॥६२३

ह꣡री꣢꣯ । ते꣣ । इन्द्र । श्म꣡श्रू꣢꣯णि । उ꣣त꣢ । उ꣣ । ते । हरि꣡तौ꣢ । हरी꣣इ꣡ति꣢ । तम् । त्वा꣣ । स्तुवन्ति । कव꣡यः꣢ । प꣣रुषा꣡सः꣢ । व꣣न꣡र्ग꣢वः ॥६२३॥

Mantra without Swara
हरी त इन्द्र श्मश्रूण्युतो ते हरितौ हरी । तं त्वा स्तुवन्ति कवयः पुरुषासो वनर्गवः ॥६२३

हरी । ते । इन्द्र । श्मश्रूणि । उत । उ । ते । हरितौ । हरीइति । तम् । त्वा । स्तुवन्ति । कवयः । परुषासः । वनर्गवः ॥६२३॥

Samveda - Mantra Number : 623
(Kauthum) पूर्वार्चिकः: » Prapathak » 6; Ardh Prapathak » 3; Dashati » 4;
(Rananiya) पूर्वार्चिकः: » Adhyay » 6; Khand » 4;

SamVeda Adhyatmik Bhashya (Pdt. Vishvanatha Vidya Martand)

हिन्दी
SamVeda Adhyatmik Bhashya (Pdt. Vishvanatha Vidya Martand) - हिन्दी
Meaning
(इन्द्र) हे परमेश्वर ! (हरी) ऋचाएं - और-सामगान (ते) आपके दिये देन है, (श्मश्रूणि) शरीर में आश्रय पाई हुई शक्तियाँ (ते) आपके दिये देन हैं, (उत उ) ओर (ते) आपके दिये (हरी) ऋचाएं - और - सामगान (हरितौ) हमारे अज्ञान और अज्ञानजन्य कष्टों का हरण करने वाले हैं । (वनर्गवः) वानप्रस्थी उपासक (कवयः पुरुषासः) कवि पुरुष (तं त्वा) उस आप की ही (स्तुवन्ति) स्तुतियाँ गाते हैं ।
Footnote
[ हरी = “ऋक्सामे वा इन्द्रस्य हरी” (ऐ० ब्रा० २। २४) । ऋक् का अर्थ है “ऋचाएं”, और साम का अर्थ है “गान” । इन दो के आधार पर भक्तिगान होते हैं। श्मश्रूणि श्मशरीरम् (निरु० ३। ११५)। श्मनि श्रितानि श्मश्रूणि (निरु० ३। १। ५) । वनर्गवः = वनगामिनः (निरु० ३। ३। १४) ]