SamVeda Adhyatmik Bhashya (Pdt. Vishvanatha Vidya Martand)

Samveda Mantra 533

1871 Mantra
Devata- पवमानः सोमः Rishi- प्रतर्दनो दैवोदासिः Chhand- त्रिष्टुप् Swara- धैवतः Kaand Name- पावमानं काण्डम् Gaan- प्रकृति गान Gaan Parva- पावमानं पर्व
Mantra with Swara
प्र꣡ से꣢ना꣣नीः꣢꣫ शूरो꣣ अ꣢ग्रे꣣ र꣡था꣢नां ग꣣व्य꣡न्ने꣢ति꣣ ह꣡र्ष꣢ते अस्य꣣ से꣡ना꣢ । भ꣣द्रा꣢न्कृ꣣ण्व꣡न्नि꣢न्द्रह꣣वा꣡न्त्सखि꣢꣯भ्य꣣ आ꣢꣯ सोमो꣣ व꣡स्त्रा꣢ रभ꣣सा꣡नि꣢ दत्ते ॥५३३॥

प्र꣢ । से꣣नानीः꣢ । से꣣ना । नीः꣢ । शू꣡रः꣢꣯ । अ꣢ग्रे꣣ । र꣡था꣢꣯नाम् । ग꣣व्य꣢न् । ए꣣ति । ह꣡र्ष꣢꣯ते । अ꣣स्य । से꣡ना꣢꣯ । भ꣣द्रा꣢न् । कृ꣣ण्व꣢न् । इ꣣न्द्रहवा꣢न् । इ꣣न्द्र । हवा꣢न् । स꣡खि꣢꣯भ्यः । स । खि꣣भ्यः । आ꣢ । सो꣡मः꣢꣯ । व꣡स्त्रा꣢꣯ । र꣣भसा꣡नि꣢ । द꣣त्ते ॥५३३॥

Mantra without Swara
प्र सेनानीः शूरो अग्रे रथानां गव्यन्नेति हर्षते अस्य सेना । भद्रान्कृण्वन्निन्द्रहवान्त्सखिभ्य आ सोमो वस्त्रा रभसानि दत्ते ॥

प्र । सेनानीः । सेना । नीः । शूरः । अग्रे । रथानाम् । गव्यन् । एति । हर्षते । अस्य । सेना । भद्रान् । कृण्वन् । इन्द्रहवान् । इन्द्र । हवान् । सखिभ्यः । स । खिभ्यः । आ । सोमः । वस्त्रा । रभसानि । दत्ते ॥५३३॥

Samveda - Mantra Number : 533
(Kauthum) पूर्वार्चिकः: » Prapathak » 6; Ardh Prapathak » 1; Dashati » 5;
(Rananiya) पूर्वार्चिकः: » Adhyay » 5; Khand » 7;

SamVeda Adhyatmik Bhashya (Pdt. Vishvanatha Vidya Martand)

हिन्दी
SamVeda Adhyatmik Bhashya (Pdt. Vishvanatha Vidya Martand) - हिन्दी
Meaning
(गव्यन्) शत्रुओं की भूमियों को चाहता हुआ (शूरः सेनानीः) शूरवीर सेनापति जैसे (रथानाम्) रथारोही सैनिकों के (अग्रे प्र एति) आगे आगे चलता है, तब (अस्य सेना) इसकी सेना (हर्षते) हर्ष प्राप्त करती है, वैसे (गव्यन्) उपासकों को चाहता हुआ प्रभु, उपासकों के देवासुर संग्रामों में, (रथानाम्) शरीर रथियों अर्थात् आत्माओं का जब (अग्रे प्र एति) अगुआ बनता है, तब (अस्य) इस प्रभु की (सेना) उपासक-सेना (हर्षते) हर्ष को प्राप्त करती है । उस समय (सोमः) जगदुत्पादक प्रभु, (सखिभ्यः) उपासक सखाओं के लिए, (भद्रान्) कल्याणकारी (इन्द्रहवान्) अपने शक्तिशाली आह्वान (कृण्वन) करता हुआ, (रभसानि) उपासकों के भंगुर (वस्त्रा) शरीर रूपी वस्त्रों को (आ दत्ते) हर लेता है, उन्हें मोक्ष प्रदान करता है ।
Footnote
[ रथानाम् = रथारोही। “आत्मानं रथिनं विद्धिशरीरं रथमेवतु” (कठ० अ १। वल्ली ३ ॥ खं. ३) गव्यन् = गौ= भूमि (निघं० १। १) ; गौ = स्तोता (निघं० ३। १६) ]