SamVeda Adhyatmik Bhashya (Pdt. Vishvanatha Vidya Martand)

Samveda Mantra 1491

1871 Mantra
Devata- इन्द्रः Rishi- प्रियमेध आङ्गिरसः Chhand- गायत्री Swara- षड्जः
Mantra with Swara
इ꣡न्द्रा꣢य꣣ गा꣡व꣢ आ꣣शि꣡रं꣢ दुदु꣣ह्रे꣢ व꣣ज्रि꣢णे꣣ म꣡धु꣢ । य꣡त्सी꣢मुपह्व꣣रे꣢ वि꣣द꣢त् ॥१४९१॥

इ꣡न्द्रा꣢꣯य । गा꣡वः꣢꣯ । आ꣣शि꣡र꣢म् । आ꣣ । शि꣡र꣢꣯म् । दु꣣दु꣢ह्रे । व꣣ज्रि꣡णे꣢ । म꣡धु꣢꣯ । यत् । सी꣣म् । उपह्वरे꣢ । उ꣣प । ह्वरे꣢ । वि꣣द꣢त् ॥१४९१॥

Mantra without Swara
इन्द्राय गाव आशिरं दुदुह्रे वज्रिणे मधु । यत्सीमुपह्वरे विदत् ॥

इन्द्राय । गावः । आशिरम् । आ । शिरम् । दुदुह्रे । वज्रिणे । मधु । यत् । सीम् । उपह्वरे । उप । ह्वरे । विदत् ॥१४९१॥

Samveda - Mantra Number : 1491
(Kauthum) उत्तरार्चिकः: » Prapathak » 7; Ardh Prapathak » 1;
(Rananiya) उत्तरार्चिकः: » Adhyay » 14; Khand » 1;

SamVeda Adhyatmik Bhashya (Pdt. Vishvanatha Vidya Martand)

हिन्दी
SamVeda Adhyatmik Bhashya (Pdt. Vishvanatha Vidya Martand) - हिन्दी
Meaning
(गावः) परमेश्वर की प्रकाशमयी किरणों ने, (वज्रिणे) न्यायवज्रधारी (इन्द्राय) परमेश्वर के लिये, (मधु) मधुर तथा (आशिरम्) परिपक्व भक्ति रसरूपी दुग्ध का (दुदुह्रे) दोहन कर दिया है, (यत्) जब कि उपासक ने, (उपह्वरे) पर्वतों की घाटियों में [ समाधि द्वारा ] (सीम्) सर्वत्र विद्यमान परमेश्वर को (विदत्) पा लिया है ।
Footnote
[ उपासक को जब परमेश्वर की किरणें अर्थात् ज्योति प्राप्त हो जाती है, तब भक्तिरस का परिपाक अधिक हो जाता है ]