Samveda (Acharya Dharmadev Vidya Martand)

Samveda Mantra 1491

1875 Mantra
Devata- इन्द्रः Rishi- प्रियमेध आङ्गिरसः Chhand- गायत्री Swara- षड्जः
Mantra with Swara
इ꣡न्द्रा꣢य꣣ गा꣡व꣢ आ꣣शि꣡रं꣢ दुदु꣣ह्रे꣢ व꣣ज्रि꣢णे꣣ म꣡धु꣢ । य꣡त्सी꣢मुपह्व꣣रे꣢ वि꣣द꣢त् ॥१४९१॥

इ꣡न्द्रा꣢꣯य । गा꣡वः꣢꣯ । आ꣣शि꣡र꣢म् । आ꣣ । शि꣡र꣢꣯म् । दु꣣दु꣢ह्रे । व꣣ज्रि꣡णे꣢ । म꣡धु꣢꣯ । यत् । सी꣣म् । उपह्वरे꣢ । उ꣣प । ह्वरे꣢ । वि꣣द꣢त् ॥१४९१॥

Mantra without Swara
इन्द्राय गाव आशिरं दुदुह्रे वज्रिणे मधु । यत्सीमुपह्वरे विदत् ॥

इन्द्राय । गावः । आशिरम् । आ । शिरम् । दुदुह्रे । वज्रिणे । मधु । यत् । सीम् । उपह्वरे । उप । ह्वरे । विदत् ॥१४९१॥

Samveda - Mantra Number : 1491
(Kauthum) उत्तरार्चिकः: » Prapathak » 7; Ardh Prapathak » 1;
(Rananiya) उत्तरार्चिकः: » Adhyay » 14; Khand » 1;

Samveda (Acharya Dharmadev Vidya Martand)

English
Samveda (Acharya Dharmadev Vidya Martand) - English
Translation
When a devotee finds or realises God in his heart and on all sides, the instructions given by his preceptors bear fruit for his active soul in the form of permanent real knowledge.
Comment
(उपह्वरे) - समीपे हृदय इतियावत् (सीम्) सर्वतः सीमिति परिग्रहार्थीयो वा पदपूरणो वा प्रासृजदिति वा प्रासृजत् सर्वत इति वेतियासूकः (निरुक्ते १। ७) गावः वाचः शिक्षा सम्बन्धिन्य आचार्यप्रदत्ताः गौरिति वाङ्नाम (निघ० १ । ११) (वज्रिणेइन्द्राय) वज - गतौ गतिशीलाय जीवाय (आंशिरंमधु) श्रृ-हिंसायाम् न शीर्यत इत्याशिरम् शिरम् अशिरमेवाशिरम् - स्थायि मधु - ज्ञानम् मन - ज्ञाने इत्यस्मात् ।