Available Bhashyas

Bhashyas

Choose the bhashyas to show on this mantra page.

Atharvaveda - Mantra 23

Atharvaveda 8/7/23

10 Sukta
28 Mantra
8/7/23
Devata- भैषज्यम्, आयुष्यम्, ओषधिसमूहः Rishi- अथर्वा Chhanda- अनुष्टुप् Suktam- ओषधि समूह सूक्त
Mantra with Swara
व॑रा॒हो वे॑द वी॒रुधं॑ नकु॒लो वे॑द भेष॒जीम्। स॒र्पा ग॑न्ध॒र्वा या वि॒दुस्ता अ॒स्मा अव॑से हुवे ॥

व॒रा॒ह: । वे॒द॒ । वी॒रुध॑म्। न॒कु॒ल: । वे॒द॒ । भे॒ष॒जीम् । स॒र्पा: । ग॒न्ध॒र्वा: । या: । वि॒दु: । ता: । अ॒स्मै । अव॑से । हु॒वे॒ ॥७.२३॥

Mantra without Swara
वराहो वेद वीरुधं नकुलो वेद भेषजीम्। सर्पा गन्धर्वा या विदुस्ता अस्मा अवसे हुवे ॥

वराह: । वेद । वीरुधम्। नकुल: । वेद । भेषजीम् । सर्पा: । गन्धर्वा: । या: । विदु: । ता: । अस्मै । अवसे । हुवे ॥७.२३॥

Meaning
१. (वराह:) = सूकर [वरं वरं आहन्ति]( वीरुधं वेद) = रोगहारी वरणीय लताओं को जानता है। (नकुल:) = नेवला (भेषजं वेद) = रोग व विष दूर करनेवाली ओषधि को जानता है। (सर्पा:) = सर्प और (गन्धर्वा:) = गन्ध से अपने खाद्य पदार्थ को प्राप्त करनेवाले प्राणी (या: विदुः) = जिन औषधभूत वीरुधों को जानते हैं, (ता:) = उन्हें (अस्मै) = इस रुग्ण पुरुष की (अवसे) = प्राणरक्षा के लिए हुवे-पुकारता हूँ।
Essence
'वराह, नकुल, सर्प व गन्धर्व' जिन मूल कन्दों को खोदकर भूपृष्ठ पर लाते हैं, वे अद्भुत औषध का कार्य करते हैं। रुग्ण पुरुष की प्राणरक्षा में ये बडे सहायक होते हैं।
Subject
वराहः, नकुलः, सर्पाः, गन्धर्वा:

We are thankful to https://vedicscriptures.in for providing us a substantial amount of data for this section of the Vedas.