Available Bhashyas

Bhashyas

Choose the bhashyas to show on this mantra page.

Atharvaveda - Mantra 17

Atharvaveda 13/3/17

4 Sukta
26 Mantra
13/3/17
Devata- रोहितः, आदित्यः, अध्यात्मम् Rishi- ब्रह्मा Chhanda- चतुरवसाना सप्तपदा कृतिः Suktam- अध्यात्म सूक्त
Mantra with Swara
येना॑दि॒त्यान्ह॒रितः॑ सं॒वह॑न्ति॒ येन॑ य॒ज्ञेन॑ ब॒हवो॒ यन्ति॑ प्रजा॒नन्तः॑। यदेकं॒ ज्योति॑र्बहु॒धा वि॒भाति॑। तस्य॑ दे॒वस्य॑ क्रु॒द्धस्यै॒तदागो॒ य ए॒वं वि॒द्वांसं॑ ब्राह्म॒णं जि॒नाति॑। उद्वे॑पय रोहित॒ प्र क्षि॑णीहि ब्रह्म॒ज्यस्य॒ प्रति॑ मुञ्च॒ पाशा॑न् ॥

येन॑ । आ॒दि॒त्यान् । ह॒रित॑: । स॒म्ऽवह॑न्ति । येन॑ । य॒ज्ञेन॑ । ब॒हव॑: । यन्ति॑ । प्र॒ऽजा॒नन्त॑: । यत् । एक॑म् । ज्योति॑: । ब॒हु॒ऽधा । वि॒ऽभाति॑ । तस्य॑ । दे॒वस्य॑ ॥ क्रु॒ध्दस्य॑ । ए॒तत् । आग॑: । य: । ए॒वम् । वि॒द्वांस॑म् । ब्रा॒ह्म॒णम् । जि॒नाति॑ । उत् । वे॒प॒य॒ । रो॒हि॒त॒ । प्र । क्ष‍ि॒णी॒हि॒ । ब्र॒ह्म॒ऽज्यस्य॑ । प्रति॑ । मु॒ञ्च॒ । पाशा॑न् ॥३.१७॥

Mantra without Swara
येनादित्यान्हरितः संवहन्ति येन यज्ञेन बहवो यन्ति प्रजानन्तः। यदेकं ज्योतिर्बहुधा विभाति। तस्य देवस्य क्रुद्धस्यैतदागो य एवं विद्वांसं ब्राह्मणं जिनाति। उद्वेपय रोहित प्र क्षिणीहि ब्रह्मज्यस्य प्रति मुञ्च पाशान् ॥

येन । आदित्यान् । हरित: । सम्ऽवहन्ति । येन । यज्ञेन । बहव: । यन्ति । प्रऽजानन्त: । यत् । एकम् । ज्योति: । बहुऽधा । विऽभाति । तस्य । देवस्य ॥ क्रुध्दस्य । एतत् । आग: । य: । एवम् । विद्वांसम् । ब्राह्मणम् । जिनाति । उत् । वेपय । रोहित । प्र । क्ष‍िणीहि । ब्रह्मऽज्यस्य । प्रति । मुञ्च । पाशान् ॥३.१७॥

Meaning
१. (येन) = जिस प्रभु की शक्ति से (हरित:) = जल व रोगों का हरण करनेवाली सूर्य-रश्मियाँ (आदित्यान् संवहन्ति) = रश्मिभेद से भिन्न-भिन्न नामों से कहे जानेवाले इन सूर्यों का वहन करती हैं और (येन यज्ञेन) = जिस उपास्य व संगतिकरण योग्य प्रभु से-प्रभु की उपासना से (बहवः) = बहुत से (प्रजानन्त:) = ज्ञानी पुरुष (यन्ति) = मोक्ष को प्राप्त होते है। २. (यत्) = जो (एकम्) = अद्वितीय (ज्योति:) = प्रकाश (बहुधा) = नाना प्रकार से (विभाति) = दीप्त होता है। वस्तुत: वह प्रभु ही सूर्य, चन्द्र में आभारूप से और अग्नि में तेज के रूप से चमकता है। ज्ञानियों का ज्ञान भी वे प्रभु है, बुद्धिमानों की बुद्धि भी वे ही हैं। इसप्रकार से ब्रह्म को देखनेवाले का हनन वस्तुतः ब्रह्म के प्रति अपराध ही है। शेष पूर्ववत्।

 
Essence
प्रभु की शक्ति से ही किरणें सूर्य का वहन करती हैं। प्रभु के सम्पर्क से ही ज्ञानी मोक्ष को प्राप्त होते हैं। प्रभुरूप ज्योति ही भिन्न-भिन्न रूपों में धोतित होती है। इस ब्रह्म ज्योति के द्रष्टा का हनन ब्रह्म के प्रति महान् पाप है।
Subject
एक ज्योति:

We are thankful to https://vedicscriptures.in for providing us a substantial amount of data for this section of the Vedas.