Available Bhashyas

Bhashyas

Choose the bhashyas to show on this mantra page.

Atharvaveda - Mantra 11

Atharvaveda 10/10/11

10 Sukta
34 Mantra
10/10/11
Devata- वशा Rishi- कश्यपः Chhanda- अनुष्टुप् Suktam- वशागौ सूक्त
Mantra with Swara
यत्ते॑ क्रु॒द्धो धन॑पति॒रा क्षी॒रमह॑रद्वशे। इ॒दं तद॒द्य नाक॑स्त्रि॒षु पात्रे॑षु रक्षति ॥

यत् । ते॒ । क्रु॒ध्द: । धन॑ऽपति: । आ । क्षी॒रम् । अह॑रत् । व॒शे॒ । इ॒दम् । तत् । अ॒द्य । नाक॑: । त्रि॒षु । पात्रे॑षु । र॒क्ष॒ति॒ ॥१०.११॥

Mantra without Swara
यत्ते क्रुद्धो धनपतिरा क्षीरमहरद्वशे। इदं तदद्य नाकस्त्रिषु पात्रेषु रक्षति ॥

यत् । ते । क्रुध्द: । धनऽपति: । आ । क्षीरम् । अहरत् । वशे । इदम् । तत् । अद्य । नाक: । त्रिषु । पात्रेषु । रक्षति ॥१०.११॥

Available Bhashyas

1 Bhashyas
Meaning
१. हे (वशे) = कमनीये वेदधेनो! वह (धनपतिः) = ज्ञानधन के स्वामी प्रभु (क्रुद्धः) = ज्ञान को सर्वप्रथम स्थान न देने से कुद्ध हुए-हुए (यत्) = चूँकि (ते क्षीरं आ अहरत्) = तेरे ज्ञानदुग्ध को हमसे हर लेते हैं (तत्) = अत: (अद्य) = आज [अब] (नाक:) = आनन्दमय स्वभाववाला जीव (इदम्) = इस वेदज्ञान को (त्रिषु पात्रेषु रक्षति) = तीनों पात्रों में रक्षित करता है-'ज्ञानेन्द्रियाँ, मन व बुद्धि'ही इस ज्ञान के तीन पात्र हैं। यह इन तीनों को ज्ञानप्राप्ति में लगाने का प्रयत्न करता है।
Essence
ज्ञानप्राप्ति में न लगकर हम प्रभु के क्रोध के पात्र बनते हैं, अत: हम 'ज्ञानेन्द्रियों, मन व बुद्धि' के द्वारा ज्ञान प्राप्त करने का यत्न करें।
Subject
क्रुद्धः Vs नाक: